KÖŞE YAZARLARI

Aşı emperyalizmi

Koronavirüs pandemisi dünyanın kirli ve acımasız düzenini tüm çıplaklığıyla gözler önüne serdi. Bazı gerçekleri hepimiz biliyorduk ama hiç bu kadar gözümüze sokulmamıştı, yüzümüze tokat gibi vurulmamıştı. 
Fakir fukara evden çıkamazken, zenginler yazın sahillerde kışın ise kayak tesislerinde. Pek çok işletme pandemi kısıtlamaları nedeniyle kapalıyken bazı işletmeler ilginç bir şekilde kısıtlamalardan etkilenmiyor.
***

Bu dünyanın adaleti yok. Adalet, eşitlik, demokrasi, hukuk sözde kalan değerler. Bu değerler kişilerin, grupların ve yerine göre devletlerin çıkarlarına göre eğilip bükülebiliyor. 
Pandemi süreci tüm dünyayı olumsuz etkilese de bazı ülkeler diğerlerine göre daha fazla etkileniyor. Pandeminin sağlıkla ilgili sonuçlarının yanı sıra sosyal ve ekonomik sonuçları da oldu. ‘’Gelişmiş’’ olarak nitelenen kapitalist-emperyalist ülkeler ekonomik güçleri sayesinde bu süreci sosyal ve ekonomik olarak görece daha rahat geçirirken gelişmekte olan ve az gelişmiş ülkeler bu süreci her açıdan çok daha zorlu bir şekilde geçiriyor.
***

Devletlerinden ekonomik destek almakta güçlük çeken gelişmekte olan ve az gelişmiş ülke vatandaşları, pandeminin yarattığı ekonomik sorunlarla boğuşuyor. Ülkesinin gücüyle övünen pek çok despot lider, pandemi sürecinde halkına yeterli desteği veremedi ve çok övündükleri o gücün sadece kendi vatandaşlarına karşı bir baskı mekanizması olduğu anlaşıldı.
***

Güçlü devlet olmanın koşulu özgür düşünceyi engellemek, muhalifleri susturmak, halkı kutuplaştırmak ve parti devleti inşa etmek değildir. Güçlü devlet olmanın koşulu demokrasiyi, hukuku, insan haklarını, özgür düşünceyi egemen kılmak ve bu değerler üzerine inşa edilen güçlü bir ekonomik yapı oluşturmaktır. Bunu yapamayan despot liderler mazideki güzel günlere atıfta bulunurlar ancak bugün vatandaşlarını refah içinde yaşatmak için hiçbir şey yapmazlar. Bu tür liderler için yandaşlarının refahı vatandaşlarının refahından önce gelir.
***

Despot liderler pandemi sürecinin altında kalmışlardır. Maalesef sergiledikleri üstün yönetsel başarısızlığın bedelini de masum vatandaşları ödemiştir. 
Diğer taraftan kapitalist-emperyalist ülkeler ekonomik olarak daha güçlü oldukları için vatandaşlarına ekonomik destek sağlayabildiler. Bu sayede sağlık sistemleri çökmüş olsa da sosyal ve ekonomik olarak ayakta kalmayı başardılar.
***

Pandemi sürecinde ülkeler arasındaki adaletsizliğin en somut örneği aşının bulunmasıyla yaşandı. Kapitalist-emperyalist ülkeler nüfuslarının 9-10 katı aşı alıp stoklarken gelişmekte olan veya ez gelişmiş ülkelerin çoğu nüfuslarına yetecek miktarda aşıyı henüz temin edemedi. 
Aşı emperyalizmi yüzünden dünyanın özellikle fakir bölgelerine aşı ulaşamayacak veya çok geç ulaşacak. Ülkelerinin gücüyle çok övünen despot liderlerin de bu süreçte ülkelerine yeterli miktar da aşıyı temin edemediklerinin altını çizmek gerekir. 
Devletlerin gücü böyle hayati konularda ortaya çıkar. Güçlü olan devletler, hayati önem taşıyan bu aşıyı vatandaşlarına sorunsuz bir biçimde ulaştırır ve aşılamayı gerçekleştirir. 

YAZARA AİT DİĞER YAZILAR